Krótka odpowiedź: pasty do zębów wrażliwych działają na dwa sposoby: zmniejszają pobudliwość nerwu (azotan potasu) albo zamykają odsłonięte kanaliki zębiny (fluorek cyny, arginina z węglanem wapnia, związki strontu, hydroksyapatyt, bioaktywne szkło). Najważniejszy jest skład, a nie marka. Pasta działa po kilku dniach do kilku tygodni regularnego stosowania. Jeśli nadwrażliwość nie mija, przyczynę musi ustalić dentysta.
Czym jest nadwrażliwość
Nadwrażliwość zębiny to ostry, nagły ból przy zimnym, gorącym, słodkim lub kwaśnym albo przy szczotkowaniu. Najczęstsze przyczyny:
- zbyt mocne szczotkowanie twardą szczoteczką, które ściera szkliwo,
- recesja dziąseł przez chorobę przyzębia lub złą technikę,
- próchnica i pęknięcia,
- kwaśna dieta, która rozpuszcza szkliwo,
- zgrzytanie zębami w nocy.
Więcej w tekście nadwrażliwość zębów.
Jakie składniki działają
| Składnik | Jak działa |
|---|---|
| Azotan potasu | uspokaja nerw, stopniowo zmniejsza nadwrażliwość |
| Fluorek cyny | tworzy warstwę ochronną na zębinie, wzmacnia szkliwo, chroni przed próchnicą i wspiera dziąsła |
| Arginina z węglanem wapnia | zamyka kanaliki zębiny |
| Związki strontu | blokują kanaliki zębiny |
| Hydroksyapatyt (także nano) | odbudowuje powierzchnię i pokrywa wrażliwe miejsca, alternatywa bez fluoru |
| Bioaktywne szkło (np. NovaMin) | uwalnia wapń i fosforany, które zamykają kanaliki |
W Polsce pasty na nadwrażliwość oferuje wiele marek, np. w liniach „Sensitive” czy „Repair”. Skład tej samej nazwy produktu bywa różny w różnych krajach, dlatego zawsze sprawdzaj etykietę.
Dobór do sytuacji
- nadwrażliwość + erozja szkliwa: pasta z fluorem i składnikiem znoszącym nadwrażliwość, o niskiej ścieralności,
- nadwrażliwość + krwawiące dziąsła: pasta z fluorkiem cyny,
- suchość w ustach: łagodna pasta bez SLS, zobacz płyn do płukania na suchość w ustach,
- chęć wybielenia: pasty „whitening” dla wrażliwych zębów usuwają tylko przebarwienia powierzchowne; unikaj past mocno ściernych i z węglem,
- wysokie ryzyko próchnicy: lekarz może przepisać pastę z wysokim stężeniem fluoru (np. 5000 ppm).
Pasty bez fluoru
Dla osób, które nie chcą fluoru, dostępne są pasty z (nano)hydroksyapatytem, często z ksylitolem. Mogą być skuteczną alternatywą, ale przy wysokim ryzyku próchnicy dentyści zwykle zalecają fluor.
Jak stosować pastę na nadwrażliwość
- szczotkuj dwa razy dziennie,
- nakładaj porcję wielkości ziarnka grochu,
- po szczotkowaniu wypluj pianę, ale nie płucz od razu ust wodą, żeby składniki dłużej działały,
- przy szczególnie wrażliwym miejscu możesz wetrzeć odrobinę pasty palcem i zostawić na chwilę.
Kiedy pasta to za mało
Jeśli po kilku tygodniach nie ma poprawy albo ból jest długi, samoistny lub budzi w nocy, idź do dentysty. Przyczyną może być próchnica, pęknięcie, nieszczelne wypełnienie lub zapalenie miazgi. Zobacz zakażenie miazgi i leczenie kanałowe.
Najczęstsze pytania
Po jakim czasie pasta zaczyna działać? Niektóre osoby czują ulgę po kilku użyciach, ale zwykle potrzeba kilku dni do kilku tygodni regularnego stosowania.
Czy pasta wyleczy nadwrażliwość? Łagodzi objawy. Trwała poprawa wymaga leczenia przyczyny: choroby dziąseł, erozji szkliwa czy zgrzytania.
